ĐẤT LÀNH KHE SANH

Thứ tư - 08/07/2020 08:04 194 0
Những người trẻ tuổi sinh ra sau chiến tranh như chúng tôi vẫn thường tự hỏi: Nơi miền Tây của tỉnh Quảng Trị ấy, tại sao lại có một vùng đất mang tên Khe Sanh, tại sao Pháp và Mỹ bằng mọi cách phải chiếm được mảnh đất này, và tại sao Khe Sanh, cả quá khứ và hiện tại, lại được nhắc nhiều đến thế... Tìm hiểu, khám phá về một mảnh đất từng được nhiều người nhắc đến, suy cho cùng là để hiểu và yêu thêm những giá trị vốn có trong lòng mảnh đất đó. Chúng tôi đặt cho mảnh đất đó một cái tên khá mỹ miều: Đất lành Khe Sanh.
Một góc Khe Sanh - Hướng Hóa hôm nay
Một góc Khe Sanh - Hướng Hóa hôm nay
     Hồi ức về một vùng đất chết…
     Trong cuộc Kháng chiến chống Mỹ, Khe Sanh, bao gồm hầu như toàn bộ huyện Hướng Hóa hiện nay được Quân đội Mỹ thiết lập căn cứ mang tên căn cứ Khe Sanh với hy vọng ngăn chặn được sự chi viện từ miền Bắc vào miền Nam của Quân đội nhân dân Việt Nam, cắt được đường mòn Hồ Chí Minh.
     Những năm 1965 - 1966, Quân đội Mỹ và Quân lực Việt Nam Cộng hòa đã xây dựng Khe Sanh thành cứ điểm lớn nhất trong tuyến phòng thủ đường 9. Khe Sanh cùng với Làng Vây,Tà Cơn trở thành 3 mắt thần của hàng rào Macnamara. Chính vì vậy, mảnh đất Khe Sanh vốn phải chịu sự tàn phá nặng nề, khốc liệt của chiến tranh. Cả thế giới biết đến Khe Sanh như là “Điện Biên Phủ thứ hai” hay là chốn “địa ngục trần gian” theo cách nghĩ của lính Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ...
     Bước ra từ đống hoang tàn, đổ nát do chiến tranh để lại, đất và người Khe Sanh phải “gồng mình” để hàn gắn vết thương chiến tranh, xây dựng cuộc sống mới. Tháng 9 năm 1975, 2.665 hộ dân với 12.099 nhân khẩu từ huyện Triệu Phong được chuyển lên vùng Khe Sanh theo chủ trương đi xây dựng vùng kinh tế mới.
     Ông Lê Đình Thi, nguyên là Bí thư Đảng ủy Thường trực Ban chỉ đạo kinh tế mới đường 9 - Khe Sanh, người trực tiếp đưa những hộ dân đầu tiên từ Triệu Phong lên lập nghiệp tại vùng đất Khe Sanh nhớ lại: Nhân dân Triệu Phong 9 xã dưới đó lên kinh tế mới. Tôi làm bí thư Quận nhì Thừa Thiên Huế, sau rút ra làm thường trực Ban Chỉ đạo. Trước khi đưa dân lên những người trong Ban chỉ đạo phải đi khảo sát từ làng Cát, Rào quán lên Lao Bảo và các bản làng. Lúc bấy giờ hoang vu, bom đạn ngổn ngang, đường sá cây cối um tùm, còn khó khăn vất vả. Đưa lực lượng đi khảo sát xong lại tiến hành công cuộc rà phá bom mìn, họp đi họp lại nhiều lần sau đó bàn cụ thể xã nào đi, nên ở vùng nào chổ nào... Ông Lê Đình Thi nhắc lại với chúng tôi nhiều lần, rằng Khe Sanh những ngày sau giải phóng là một đóng hoang tàn đổ nát với chi chít những hố bom, hố pháo, cùng với đó, thời tiết ở đây khác hẳn so với đồng bằng, rét cắt da cắt thịt, mưa thì dầm dề ngày này sang ngày khác, sương mù dày đặc vào những tháng của mùa đông và mùa xuân, nhiều hộ dân không trụ lại được đã bỏ vào Nam. Công tác vận động nhân dân bám đất khai hoang, lập làng dường như trở thành một cuộc cách mạng mới.
     Khe Sanh - Hướng Hóa có 3 dân tộc anh em cùng chung sống là dân tộc Kinh, Vân Kiều và Pa Cô. Trước khi hàng nghìn hộ dân từ Triệu Phong được di dân lên xây dựng vùng kinh tế mới, dân cư ở Khe Sanh phần lớn là người đồng bào Vân Kiều, Pa Cô. Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ, dân tộc Vân Kiều, Pa Kô là những người một lòng theo Đảng, theo cách mạng, góp phần rất lớn vào thắng lợi của các chiến dịch tại chiến trường Khe Sanh. Sau giải phóng, họ ở sâu trong những cánh rừng với cách canh tác nông nghiệp lạc hậu. Lên với vùng đất mới, để có thể cùng chung sống và tiếp xúc với người đồng bào Vân Kiều, Pa Kô, những người đi lên từ vùng đồng bằng ngày ấy phải nhờ đến những người dân bản địa. Bà Hồ Thị Hương năm nay gần 80 tuổi, Hiện ở khóm 6, thị trấn Khe Sanh. Bà là người dân tộc Vân Kiều, nhân dân khóm 6 cũng phần lớn là đồng bào dân tộc Vân Kiều với nếp nhà sàn đặc trưng. Bà Hương sớm thoát ly gia đình theo cách mạng, từng là đại biểu Quốc Hội khóa 5, khóa 6. Những ngày đầu thực hiện chủ trương di dân xây dựng vùng kinh tế mới đường 9 - Khe Sanh, bà chính là cầu nối cho sự giao lưu giữa dân tộc Vân Kiều, Pa Cô với những người được di dân từ đồng bằng lên. Mấy chục năm trôi qua, bà vẫn nhớ như in ngày đầu người dân vùng đồng bằng lên với Khe Sanh, chất giọng chất phác, bà kể: “Khi nớ, Ban dân vận tỉnh Quảng Trị, thanh niên, phụ nữ đưa dân lên, tôi là người trực tiếp đón dân từ đồng bằng lên. Đưa lên đổ luôn bên hố bom, coi như cúi đầu khóc thương dân. Dân thì nữa khóc nữa cười, khóc cười vì thấy độc lập tự do, thấy đất đai rộng lớn để mần ăn. Với sự cần cù, chịu khó của những người đi kinh tế mới, chỉ sau mấy tháng thì họ có nhà ở, rẫy nương, rẫy sắn lên cao, Khe Sanh bớt đi nhiều hố bom, hố pháo, phấn kkhởi lắm”.
     Vượt qua khó khăn trước mắt, xóa đi những tàn dư của chiến tranh bằng cách tận dụng hố bom làm ao nuôi cá, tận dụng những lợi thế vốn có của vùng đất đỏ ba zan, những cư dân mới bắt tay vào công cuộc khai hoang, phát triển sản xuất, cùng dân tộc Vân Kiều, Pa Kô đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau, khoanh vùng đất sản xuất, dần dần hạn chế cách canh tác lạc hậu tồn tại lâu nay tại các bản làng của huyện Hướng Hóa…
     Đất lành Khe Sanh
     “Đất lành chim đậu”, nơi mảnh đất biên giới nằm về phía Tây của tỉnh Quảng Trị, Khe Sanh – Hướng Hóa có khí hậu ôn hòa, khá lý tưởng cho việc đưa vào trồng những loại cây đem lại hiệu quả kinh tế cao. Những loại cây đem đến quả ngọt và có thể khẳng định được thương hiệu trong tương lai không xa nếu con người vẫn cần mẫn, sáng tạo và biết tưới tắm vào đất nhiều trăn trở, đam mê..
     Đến Khe Sanh hôm nay, nhiều người sẽ không khỏi ngỡ ngàng trước những đổi thay của mảnh đất từng được ví là “vùng đất chết” này. Đặc biệt. vào những ngày đầu tháng 6, đi dọc con đường 9 huyền thoại hay rẽ vào các xã phía Bắc, hướng Sân bay Tà Cơn, tuyến đường Lìa, ta dễ dàng bắt gặp màu xanh ngút ngàn của những đồi cà phê, những vườn trái cây trĩu quả như vãi thiều, nhãn, xoài, bơ… Chưa kể đến những loại cây có giá trị kinh tế cao được các doanh nghiệp ở nơi khác đầu tư trồng trên mảnh đất này như mac ca, sachi đang góp phần đưa thương hiệu của vùng đất Khe Sanh ra với bạn bè trong nước và quốc tế.
     Hơn 50 năm sau ngày được giải phóng, dấu tích của cuộc chiến đã dần lùi xa, trong mỗi người dân của mảnh đất Hướng Hóa còn mãi niềm tự hào về một thời oanh liệt. Đó chính là tiền đề để họ gây dựng cuộc sống mới. Mảnh đất mang nhiều vết tích của đạn bom ngày nào giờ được phủ xanh bằng những vườn cây chủ lực đem lại giá trị kinh tế cao.Sự khởi sắc của nơi từng được xem là mảnh đất chết như Khe Sanh là minh chứng cho ý chí, sức mạnh và sự hồi sinh diệu kỳ sau chiến tranh. Phía trước vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức nhưng với những gì đang hiện diện, mỗi người con Hướng Hóa hôm nay có thể thở phào nhẹ nhõm và có cơ sở để nuôi lớn niềm tin về một vùng đất lành nơi miền Tây của tỉnh Quảng Trị này. Nơi đây, cà phê Khe Sanh đã có tên trong bản đồ cà phê nổi tiếng thế giới, tinh bột sắn Sê Pôn đã khẳng định được mình, xuất khẩu ra nhiều châu lục…. Và tin chắc rằng, chẳng bao lâu nữa, tại vùng đất Khe Sanh ấy sẽ có thêm những loại cây làm nên thương hiệu.
 
Nông dân Hướng Hóa phấn khởi bày bán các sản vật thuhoạch dược
Nông dân Hướng Hóa phấn khởi bày bán các sản vật thu hoạch dược

Nổ lực làm sạch bom mìn tại huyện Hướng Hóa
Nỗ lực làm sạch bom mìn tại huyện Hướng Hóa

Tác giả bài viết: Bích Liên

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây